หน่วยการเรียนรู้ สัญญาเดือนหก

คอร์สที่สนใจ

เกี่ยวกับคอร์ส

บุญบั้งไฟเป็นประเพณีสำคัญของชาวอีสานที่ทำขึ้นในเดือน 6 หรือ 7 เพื่อบูชา “พญาแถน” (เทพเจ้าแห่งฝน) เพื่อขอให้ฝนตกต้องตามฤดูกาลสำหรับทำนา ประเพณีนี้มีความเชื่อเกี่ยวกับการส่งเสริมความอุดมสมบูรณ์ และมีการจัดกิจกรรม เช่น การแห่บั้งไฟ การประกวด และการจุดบั้งไฟ 
 
ความเชื่อและวัตถุประสงค์
  • ขอฝน: ชาวอีสานเชื่อว่าพญาแถนเป็นผู้ควบคุมฝน การจุดบั้งไฟจึงเป็นการส่งสัญญาณเพื่อขอฝนให้ตกต้องตามฤดูกาลสำหรับทำเกษตรกรรม
  • การบูชา: เป็นการบูชาพญาแถนและสิ่งศักดิ์สิทธิ์อื่น ๆ เช่น พระธาตุเกศแก้วจุฬามณีบนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์
  • ความอุดมสมบูรณ์: ถือเป็นสัญลักษณ์ของความอุดมสมบูรณ์และการกำเนิดชีวิต ซึ่งเชื่อมโยงกับการขอฝน
  • สร้างความสามัคคี: เป็นโอกาสที่คนในชุมชนจะได้มารวมตัวกันจัดงาน ทำให้เกิดความสามัคคีในหมู่บ้าน 
  • กิจกรรมที่น่าสนใจ
    • ขบวนแห่บั้งไฟ: มีการตกแต่งขบวนแห่ที่สวยงาม
    • การจุดบั้งไฟ: มีการจุดบั้งไฟเพื่อแสดงความเคารพและเป็นสัญญาณขอฝน บางส่วนเป็นการแข่งขัน
    • การประกวด: มีการประกวดต่าง ๆ เช่น การประกวดแห่กาพย์เซิ้งบั้งไฟ และการประกวดเวทีกลองเชียร์
    • การสาธิตและจำหน่ายสินค้า: มีการสาธิตการแกะลายบั้งไฟและการจำหน่ายสินค้า OTOP 
     
    ระยะเวลา
    • จัดขึ้นในเดือน 6 (พฤษภาคม) หรือเดือน 7 (มิถุนายน) ของทุกปี ซึ่งเป็นช่วงเริ่มต้นฤดูฝนและฤดูทำนา

เนื้อเพลง สัญญาเดือนหก 

https://www.youtube.com/watch?v=dZby0E-RChI&list=RDdZby0E-RChI&start_radio=1

โอเจ้าดอกสะแบง พอถึงปลายแล้งก็ร่วงก็โรย
ฝนบ่ตกบ่โฮย ก็ถึงเวลาขอฟ้าขอฝน

คนที่อยู่เมืองไกล คิดถึงบ้านบ่ที่จากไปดน
โอ ละน้อ..

พิณยังโตดติต่ง ยังโต๊ดติต่ง ยังโตดติต่ง
เฮายังห่าวยังด่ง เฮายังตุ้มโฮมกันเฮ็ดบุญใหญ่

คนที่อยู่เมืองกรุง ก็กลับมายามกันบ้างเป็นไร
โอ ละน้อ..

ออกจากเมืองที่วุ่นที่วายสักครั้ง
มาโอบกอดความหลังที่เฮายังคุ้น ที่เฮายังไม่ลืม
มาโอบกอดความรัก พักใจให้หายเหนื่อย
คืนหวนมาแผ่นดินอิสาน

บุญบั้งไฟเดือนหก กลับบ้านเฮามาเอาบุญเดือนหก
จุดบั้งไฟขอให้ฝนมันตก อ้อนวอนฟ้าขอให้ฝนมันตก
ตกแฮง ๆ ให้บักแตงเป็นหน่วย ตกอ่วย ๆ ให้บักกล้วยเป็นหวี

บุญบั้งไฟเดือนหก กลับบ้านเฮามาเอาบุญเดือนหก
อยู่เมืองหลวงถ้ามันทุกข์มันโศก กลับบ้านเฮาบ่ต้องทุกข์ต้องโศก
กลับคืนมาม่วนนำกันสักครา กลับคืนมาลงเล่นตมสักที

กะจังว่าสาวซำน้อย สงกรานต์อ้ายคอยเจ้าบ่ต่าว
คิดฮอดเด้จนหัวใจปวดร้าว ปวดร้าวโอ๊ยปวดร้าว ปวดร้าว
จักว่าเจ้าไปอยู่ไส แห่บั้งไฟด้วยกันปีก่อน อ้ายยังฮำฮอนนำเจ้าเด้อ
อ้ายยังฮำฮอนคิดถึงเจ้า คิดถึงเจ้า….

ออกจากเมืองที่วุ่นที่วายสักครั้ง
มาโอบกอดความหลังที่เรายังคุ้น ที่เรายังไม่ลืม
มาโอบกอดความรัก พักใจให้หายเหนื่อย
คืนหวนมาแผ่นดินอิสาน

บุญบั้งไฟเดือนหก กลับบ้านเฮามาเอาบุญเดือนหก
อยู่เมืองหลวงถ้ามันทุกข์มันโศก กลับบ้านเฮาบ่ต้องทุกข์ต้องโศก
กลับคืนมาม่วนนำกันสักครา กลับคืนมาลงเล่นตมสักที

ภาษาท่าและนาฏยศิลป์

นาฏยศัพท์

ความหมายของนาฏยศัพท์

       นาฏยศัพท์ หมายถึง ศัพท์ที่ใช้เกี่ยวกับลักษณะท่ารำ ที่ใช้ในการฝึกหัดเพื่อแสดงโขน ละคร เป็นคำที่ใช้ในวงการนาฏศิลป์ไทย สามารถสื่อความหมายกันได้ทุกฝ่ายในการแสดงต่างๆ 

    “นาฏย” หมายถึง เกี่ยวกับการฟ้อนรำ เกี่ยวกับการแสดงละคร 

     “ศัพท์” หมายถึง เสียง คำ คำยากที่ต้องแปล เรื่อง เมื่อนำคำสองคำมารวมกัน ทำให้ได้ความหมายขึ้นมา

การศึกษาทางด้านนาฏศิลป์ไทย ไม่ว่าจะเป็นการแสดงโขน ละคร หรือระบำเบ็ดเตล็ดต่างๆ ก็ดี ท่าทางที่ผู้แสดงแสดงออกมานั้นย่อมมีความหมายเฉพาะ ยิ่งหากได้ศึกษาอย่างดีแล้ว อาจทำให้เข้าใจในเรื่องการแสดงมากยิ่งขึ้นทั้งในตัวผู้แสดงเอง และผู้ที่ชมการแสดงนั้นๆ สิ่งที่เข้ามาประกอบเป็นท่าทางนาฏศิลป์ไทยนั้นก็คือ เรื่องของนาฏยศัพท์  

    • กิริยาศัพท์: ศัพท์ที่ใช้เรียกอาการกิริยาของท่ารำ
      • ศัพท์เสริม: การปรับปรุงท่าให้สวยงาม เช่น กดไหล่
      • ศัพท์เสื่อม: การเรียกท่าที่ไม่ถูกต้องตามมาตรฐาน เพื่อให้แก้ไข เช่น วงหัก
  • นาฏยศัพท์เบ็ดเตล็ด: ศัพท์อื่นๆ ที่ใช้ในนาฏศิลป์ นอกเหนือจากนามศัพท์และกิริยาศัพท์
    • ตัวอย่าง: ล่อแก้ว, ม้วนจีบ 

ภาษาท่า

                ในชีวิตประจำวันทุกวันนี้มนุษย์เราใช้ท่าทางประกอบการพูดหรือบางครั้งมีการแสดงสีหน้า ความรู้สึก เพื่อเน้นความหมายด้วยในทางนาฏศิลป์ ภาษาท่าเสมือนเป็นภาษาพูดโดยไม่ต้องเปล่งเสียงออกมา แต่อาศัยส่วนประกอบอวัยวะของร่างกาย แสดงออกมาเป็นท่าทาง โดยเลียนแบบท่าทางธรรมชาติ เพื่อให้ผู้ชมสามารถเข้าใจได้ การปฏิบัติภาษาท่าทางนาฏศิลป์แบ่งออกได้ ดังนี้

          1. ภาษาท่าทางนาฏศิลป์ที่ใช้แทนคำพูด เช่น ฉัน เธอ ท่าน ปฏิเสธ ท่าเรียก ท่าไป
          2. ภาษาท่าทางนาฏศิลป์อิริยาบทหรือกิริยาอาการ เช่น ท่ายืน ท่าเดิน ท่านั่ง
          3. ภาษาท่าทางนาฏศิลป์ที่ใช้แสดงอารมณ์ความรู้สึก เช่น ดีใจ เสียใจ โกรธ เศร้าโศก

VDO ภาษาท่า 

https://www.youtube.com/watch?v=kWkJWbVLePo

แผนการสอนหน่วยการเรียนรู้สัญญาเดือนหก https://drive.google.com/file/d/1roEQkLx-izrmvv9it5nfK2DkLeO4tR_q/view?usp=sharing

แสดงเพิ่มเติม

เนื้อหาของคอร์ส

classroom
หน่วยการเรียนรู้ สัญญาเดือนหก

สาระความรู้เพิ่มเติม
หน่วยการเรียนรู้ สัญญาเดือนหก

แบบฝึกหัด
หน่วยการเรียนรู้ สัญญาเดือนหก